İslam dininde bedenen yerine getirilmesi farz olan  namaz ibadetinden sonra islamın beş önemli şartlarından biriside maddi olarak yerine getirilmesi farz olan Zekat ibedetidir.  Kur’anı Kerimde namazı doğru kılınız ve zekat verin emri vardır. Görülüyor ki namazın hemen ardından ve beraberce ifası emredilen ibadet tir  zekat.

Zekat kelime olarak: bereket,üreme,nema,çoğalma demektir. Üzerine farz olan Müslüman kimsenin nemalanan malından fakire,dilenene vermesi gereken miktardır zekat. Zira Zariyet 19 da müminlerin mallarında dilencinin ve dilenmeyen fakirin hakkı vardır denmektedir.

Zekat Kur’anı Kerim de Bakara suresi 43-83-110,Nur suresi 56,Müzzemmil  suresi 20, ve Nisa suresi 77 nolu ayetlerinde bahsi açık olarak zikredilmektedir. Zekat kazanılmış malın bir nisap veya oranda diyebiliriz bu ölçüye sahip olan kısmından yine belirtilen miktarlar üzerinden hesaplanarak verilir.
Nisap artan maldan belirtilen nisap miktarı zekat verme ölçüsüne baliğ oluyorsa bu miktarın üzerinden bir yıl geçmesi gerekir. Zekat verilmeyecek  olan kıymetleri ve malları bilmek gerekir. Bunları aşağıda sıralamak gerekirse:
İçinde oturulan ev, Binek olarak kullanılan araba, Ailenin bir yıllık geçim ihtiyacı, Ödenecek borçlar düşüldükten sonraki kalan meblağ dikkate alınmak şartı,  kişinin mesleğini icra ettiği makine teçhizat alet ve edavat  ile  okunmak üzere mevcut kitaplar  muaftır.

Kişinin birikimi olan para,altın ve kalan malları üzerinden bir yıl geçtikten sonra nisap miktarı olan örneğin 80  gram altını, 30 baş sığırı, en az  5 devesi, 40 adetten az olmamak üzere küçük baş hayvanı ve 600 grama yakın gümüşü olan zengin sayılır ve mevcut malı bunlardan nelerse ölçüsüne göre zekatını vermesi gerekir.

Yukarıdaki örnekler zekat verme nin taban ölçüsüdür. Eğer sığırımız 30 sayısını geçerse 31-40 arası 2 yaşında bir dana, 5 deve için ise bir koyun 25 sayısına kadar her beş deve için bir koyun,Koyun  41 dedimi  bir koyun  120 koyuna kadar bir koyun. 121-200 koyun arası iki koyun. 200 ölçek buğday için 5 ölçek  olarak zekat vermek gerekir. Bu konuda fazla örnekleme ile başınızı ağrıtmak istemiyorum.

Zengin verdiği zekat ile fakir ise aldığı  zekat ile birbirlerine karşı üstünlük veya eksiklik duymamalıdır. Bu ibadette bunu hissettirecek davranışlardan kaçınılmalıdır. Zengin malının zekatını istediği zaman verebilir. Fakat ölmeden evvel vermesi  lazım dır. En geçerli olan ise şartlar oluştuğunda hemen edası yerine getirilen uygulamadır.

Günümüze kadar söylene gelen zekatı verilmeyen mal stoklanarak kıyamette cehennem ateşi ile kızartılarak o kişinin anlı damgalanacaktır. Böyle bir cezaya uğramamak için zekat ibadetini yarine getirmede duyarlı olmamız ve titiz davranmamız gerekir.

Zekat vermek kazanılan malın temizliğidir. Çünkü zekatı verilmeyen mal haram kazanılmış mal hükmünde dir. Zekat zenginin malında olan nisap fazlasında fakirin hakkı vardır. Bu hak gasbedilmiş olur. Hz. Muhammed (s.a.v) şöyle buyuruyor. MALINIZI ZEKATLA TEMİZLEYİNİZ.

Birde zekat kimlere verilir. Hür olan,Müslüman,zengin ve dinen reşit sayılanlar zekat verirler. İşte zekat verenler Anasına ve Babasına, Kendi oğlu ve kızına, Çoçuklarından olan torunlarına,eşler birbirlerine ve zengin olanlara zekat vermek caiz değildir. Bunların dışıda kalan fakir olmak şartı ile en yakın akrabalara ,yakın komşularımıza,ihtiyaç sahibi ilim tahsil edenlere, yolda kalmış yolcuya hiçbir karşılık beklemeden zekat verilebilir.
Allah her kulunu zekat verebilecek mertebelere eriştirmeyi uygun kılan  olan kullarından eyler inşallah.AMİN
DURMUŞ KARABAĞLI